بسم الله الرحمن الرحیم
تفسیر صفحه 527 قرآن کریم
دانشگاه فردوسی مشهد
آیات ۲۷ تا ۴۴ سوره نجم صفحه ۵۲۷
در این صفحه خداوند نکات مهمی را مطرح میفرمایند که یکی آیه ۳۲ است «الَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَالْإِثْمِ…» کسانی که از گناهان کبیره اجتاب میکنند؛ یکی از آیاتی که ما متوجه میشویم گناه به کبیره و صغیره تقسیم میشود همین آیه است که برای گناهان صغیره میفرمایند «…إِلَّا اللَّمَمَ…» مگر گناهِ کوچکی؛ پس کسانی که از گناهان کبیره «…وَالْفَوَاحِشَ…» و گناهان بزرگ «…إِلَّا اللَّمَمَ…» مگر گناه کوچکی اجتناب میکنند مورد رحمت خداوند قرار میگیرند «…إِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِ…» قطعا آمرزش خداوند وسیع است؛
گناهان شامل ۱- گناهان کبیره ۲- گناهان صغیره؛
نظرات در رابطه با گناهان کبیره و صغیره مختلف است اما مشهورترین این است: گناهان کبیره گناهانی که در آیات یا روایات به آن وعده عذاب داده شده و گناهان صغیره گناهانی که در قرآن یا روایات وعده عذاب داده نشده شهید دستغیب در کتاب “گناهان کبیره” این مطالب را مطرح میفرمایند؛ نکته: گناه صغیره زمانی بخشیده میشود که انسان گناه کبیره انجام ندهد؛ نظریهای هست که میگویند نگویید انسان جایز الخطاست بگویید ممکن الخطاست، انسان هم جایز الخطا و هم ممکن الخطاست اما جایز الخطا به معنای جایز الگناه نیست اگر ما خطا نکنیم جز ۱۴ معصوم میشویم چون تنها گروهی که خطا انجام نمیدادند ۱۴ معصوم بودند، همه انسانها میتوانند در عمرشان گناه نکنند نه تنها ۱۴ معصوم بلکه ۱۲۴ هزار پیامبر هم در عمرشان یک گناه انجام ندادند، مراجع تقلید، علماء و بزرگان گناه انجام ندادند فرق بین ۱۴ معصوم با بقیه در این است که ۱۴ معصوم، معصوم از خطا بودند ما هم میتوانیم معصوم باشیم اما معصوم از گناه نه معصوم از خطا، البته کسی که گناه صغیره انجام داد دیگر معصوم نیست معصوم کسی است که گناه کبیره و صغیره انجام ندهد.
نکته: خداوند در آیه ۳۸ میفرمایند «أَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى» [وِزْر یعنی بار سنگین] کسی در قیامت بار دیگران را به دوش نمیکشد؛ نمیشود خداوند آن دنیا سوال کند که چرا فلان گناه را انجام دادی؟ بگوییم خدایا تقصیر فلانی بود گفت انجام بده گناهش گردنِ من، هرکسی گناه انجام داد خودش بار گناه را به دوش خواهد کشید البته آن شخص به خاطر تشویق به گناه، گناهِ مضاعف دارد عذابش هم مضاعف است اما چیزی از دوش ما برنمیدارند به او میگویند چرا به گناه تشویق کردی؟ مثلا بگوید نماز نخوان گناهش گردن من، روز قیامت به او میگویند چرا تشویق کردی که دیگران نماز نخوانند؟ باید عذاب ببینی حالا فلانی تو چرا نماز نخواندی؟ هرچه داد بزند بگوید خدایا این گفت گردن من میگویند بیخود گفت، او گفت دزدی کن گردن من، تو باید دزدی کنی؟ گفت تقلب کن گردن من آیا باید تقلب کنی؟ «لَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى» در روز قیامت کسی گناه دیگران را به دوش نخواهد کشید.